İlk Bir Yıl

Bebekler ve çocuklar oyun oynayarak öğrenirler.  Oyun yoluyla kendi vücutlarını ve etraflarındaki dünyayı keşfeder, becerilerini geliştirirler. Annebabaların çocuklarını, gelişmelerine yardımcı oyunlarla desteklemeleri oldukça önemli. Seçeceğiniz oyun ve oyuncaklar çocuğunuzun yaş ve gelişim derecesi ile uyumlu olmalı. Daha küçük çocuklara yönelik oyunlar ilgi çekici olmayabilirken yaşından daha ileri beceriler gerektiren oyun ve oyuncaklar kendine güvenini zedeleyebilir. Hangi oyunların ne zaman uygun olduğuna karar verebilmek için çocuğunuzun bulunduğu gelişim döneminin özelliklerini ve çocuğunuzun o dönemdeki ihtiyaçlarını bilmek iyi bir başlangıç noktası.

Doğumu takip eden ilk aylarda bebek vaktinin çoğunu uyuyarak ve beslenerek geçirir. En büyük isteği ihtiyaçlarının karşılanacağına dair bir güvencedir. İhtiyaçlarını karşıladıktan sonra, ona bu güveni sağlamak için yapılacak en uygun şey bol bol dokunmak ve sesinizi duymasına olanak tanımaktır.

Bebekler dünyaya duyusal yetenekleri ile gelmiş olsalar da, bu yetenekleri doğru şekilde kullanmayı öğrenmeleri zaman alır. Bu sebeple özellikle ilk bir yıl boyunca bebekleri mümkün olduğunca fazla duyusal uyarıcıyla tanıştırmak lazım. Farklı sesler, değişik renk ve şekiller hem ilgilerini çekecek hem de dünyayı keşfe başlamalarını sağlayacak.

Gövde kontrolünün de kazanılmaya başlamasıyla birlikte ikinci 6 aylık dönemde, bebeğiniz oturmaya emeklemeye ve çevresindekileri tutmaya başlar. Oyunun temelleri bu dönemden itibaren atılır. Çıngıraklar, yumuşak hayvanlar, toplar, bloklar gibi renkli ve sesli oyuncaklar alabilir veya evde etrafınızdaki neredeyse her objeden bir oyun icat edebilirsiniz. Örneğin tencere, kova, şişe gibi farklı sesler çıkaracak objelere değişik hızlarda vurarak çocuğunuzun değişik sesleri ve hatta sebep sonuç ilişkilerini keşfetmesine yardımcı olabilirsiniz. Dokunma, hissetme duyusunun gelişmesi için çeşitli dokudaki kumaşlara onunla birlikte dokunabilirsiniz. Tutma, kavrama gibi motor becerilerin gelişimi için en iyi oyun değişik şekillerdeki objeleri kurcalamasına izin vermek olur. Bunlar çeşitli boyutlardaki bloklar, küpler, kutular olabileceği gibi, ona zarar vermeyecek ev eşyaları da olabilir. Yırtabileceği gazeteler, birbine vuracağı plastik tabaklar keyif alarak oynayacağı oyuncaklardan.

Tüm bu oyun ve oyuncak seçenekleri bir yana, bebeklerin en sevdikleri oyuncak insanlardır aslında. Beraber dans etmek, yerlerde yuvarlanmak, babalarının kucağında hoplatılmak, annelerinin kollarında odadan odaya gezip etrafı seyretmek en keyif aldıkları oyunlardır. Bu tür aktiviteler fiziksel ve duyusal becerileri geliştirdiği gibi, olumlu ebeveyn bebek ilişkisine de katkısı büyüktür.

Uzm. Klinik Psikolog Burcu Gençer Türk